De winter loopt op zijn einde, het seizoen van buitenklimmen komt eraan! Op de rotsen komen stillaan niet alleen klimmers weer tot leven, ook meer en meer planten beginnen te bloeien. Terwijl jij buiten klimt, kun je vanaf nu ook gegevens verzamelen voor internationaal onderzoek. Via het citizen science project van MIREN Rocks help je rotsecosystemen beter te begrijpen én ondersteun je duurzaam rotsklimmen.

Geen ingewikkelde metingen of specialistische kennis nodig. Alleen je smartphone en een paar minuten aandacht voor wat er op, tegen of onder de rots groeit.

Tekst: Sarane Coen

De rots als levend ecosysteem

Rotsen zijn allesbehalve kale muren. In spleten, richels en op plateaus groeien tal van vaak zeldzame en kwetsbare plantensoorten. Door de grote verschillen in hoogte, reliëf, hellingsgraad en oriëntatie ontstaan veel verschillende kleine leefplekjes met elk hun eigen microklimaat. Talrijke soorten kunnen zo elk hun ideale groeiomstandigheden vinden. Dat zorgt er voor dat rotsen barsten van de biodiversiteit!

MIREN Rocks: een internationaal onderzoeksnetwerk van klimmende ecologen

Ondanks hun ecologische waarde is er tot nu toe relatief weinig wetenschappelijk onderzoek naar vegetatie op rotsen gevoerd. Daar brengt MIREN Rocks verandering in: een internationaal onderzoeksnetwerk van klimmende ecologen die wereldwijd data verzamelen. De massieven in de Belgische Ardennen spelen hierin een voortrekkersrol.

Een eerdere blog stelde het project en de eerste resultaten uit Freyr voor. Naar aanleiding daarvan meldden verschillende enthousiaste klimmende ecologen zich aan, waaronder twee Nederlandse studenten die momenteel hun eindwerk uitvoeren in samenwerking met het project.

Het onderzoek bestaat uit intensief veldwerk: al abseilend identificeren ecologen planten en meten zij omgevingsparameters volgens gestandaardiseerde protocols. Dit veeleisende werk vraagt zowel klimervaring als ecologische expertise.

Gegevens verzamelen via temperatuursensoren. © Kobe Burdack.

Iedereen mee met cityzen science

Ben je zelf geen ecoloog, maar draag je de natuur op en rond de rotsen een warm hart toe? Dan kun je vanaf nu ook meehelpen!

Ecologisch onderzoek steunt op veel data, en net daar kunnen klimmers een verschil maken. Omdat het onderzoek zich afspeelt in klimgebieden, betrekken we klimmers graag via citizen science. Iedereen kan deelnemen, met of zonder ecologische voorkennis.

Via de app iNaturalist maak je foto’s van planten die je tegenkomt: tijdens een rustpauze, tussen projectpogingen door of tijdens een ontspannen dag aan de rotsen. Met behulp van artificiële intelligentie stelt de app een soortnaam voor. We zijn hierbij zowel geinteresseerd in planten op de rots zelf, als deze aan de voet en bovenop de rots. Die informatie helpt ons begrijpen hoe plantengemeenschappen op en onder de rots zich tot elkaar verhouden en hoe oriëntatie en microklimaat hen beïnvloeden.

Jouw observaties leveren waardevolle inzichten op voor wetenschappelijk onderzoek én voor het beheer van klimmassieven. Bovendien leer je zelf met andere ogen naar de rots kijken.

Focus hierbij goed op de details van de bladeren, bloemen, stengel. © Sarane Coen.

Doe mee in drie makkelijke stappen

Ben je enthousiast geworden en wil jij ook graag je steentje bijdragen? Meedoen aan het onderzoek kan het hele jaar door! Het kost slechts enkele minuten per waarneming.

1: Download iNaturalist

De app iNaturalist werkt wereldwijd, in tegenstelling tot lokale apps zoals Obsidentify, waardoor we er over het hele MIREN Rocks netwerk mee kunnen werken en zo internationaal data verzamelen.

2: Maak foto's van planten

Fotografeer de plant en tik op ‘Wat heb je waargenomen?’.Tip voeg meerdere foto’s toe, inclusief details van bladeren en bloemen. Dat verhoogt de betrouwbaarheid van de determinatie.

3: Voeg extra info toe in de comment van je waarneming

• Waar zag je de plant (onderaan, bij de top, midden op de rotswand)
• De oriëntatie (zuid-west, noord)

Dit lijkt misschien een klein detail, maar levert veel inzichten op over de positie en microklimaten waarin de plant groeit.

Als alle stappen zijn gevolgd? Jouw waarneming is nu data geworden in ons onderzoek! Meer uitleg en voorbeelden kan je vinden op de iNaturalist-projectpagina.

Klimtrip op de planning?

Heb jij een klimtrip op de planning en draag je graag bij aan dit onderzoek? Check of de locatie al in het netwerk zit. Zo niet, laat het ons weten en dan voegen wij deze toe!

Wij zijn super benieuwd naar welke soorten jullie allemaal spotten! Tag ons (@mirenrocks) gerust in je Instagram stories en moedig je medeklimmers aan!

Vragen? Mail naar miren.rocks@gmail.com of stuur een berichtje op Instagram! De observaties van het project kun je volgen op de projectpagina.

Naar de projectpagina